Hàng “rep 1:1”, mỹ phẩm handmade, thực phẩm chức năng tự pha, rượu tự nấu: bán trên mạng cần biết gì

Bán hàng nhỏ lẻ trên mạng thường bắt đầu từ thứ mình tự làm hoặc nguồn hàng giá rẻ. Có bốn nhóm hàng mà người bán hay nghĩ là “bán nhỏ thôi nên không sao”, trong khi mỗi nhóm đều có điều kiện riêng.

Tóm tắt nhanh

• Hàng “rep”, “fake”, “like auth”: là dấu hiệu của hàng giả.
• Mỹ phẩm handmade, tự pha chế: phải có số tiếp nhận phiếu công bố trước khi bán.
• Thực phẩm chức năng tự pha: phải đăng ký bản công bố sản phẩm.
• Rượu ngâm, rượu tự nấu: kinh doanh cần giấy phép; rượu lưu thông phải có tem, nhãn, nguồn gốc.

1. Hàng “rep 1:1”, “fake loại 1”, “like auth”

Nghị định 98/2020/NĐ-CP định nghĩa hàng giả và quy định về hành vi buôn bán hàng giả. Những từ như “rep”, “fake”, “super fake”, “like auth” trong bài đăng bán hàng là lời tự nhận sản phẩm làm nhái.

Ngoài rủi ro pháp lý, các nền tảng thường khóa gian hàng hoặc kênh khi phát hiện. Người quảng bá không nên nhận job cho loại hàng này.

Nội dung cảnh báo, hướng dẫn phân biệt hàng thật và hàng giả là chuyện khác.

2. Mỹ phẩm handmade, kem trộn, son tự làm

Mỹ phẩm phải được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp số tiếp nhận phiếu công bố sản phẩm trước khi đưa ra lưu thông. Mỹ phẩm handmade thường chưa qua thủ tục này.

Nếu bạn tự làm để dùng hoặc tặng thì không thuộc trường hợp bán hàng. Khi đã chào bán công khai, hãy hoàn tất công bố trước.

3. Thực phẩm chức năng tự pha chế

Thực phẩm bảo vệ sức khỏe thuộc diện phải đăng ký bản công bố sản phẩm trước khi lưu hành. Nghị định 115/2018/NĐ-CP nêu hành vi không đăng ký bản công bố đối với sản phẩm thuộc diện phải đăng ký.

Viên uống, bột uống “handmade”, “nhà làm” được giới thiệu với công dụng cho sức khỏe rơi vào nhóm này. Khác với thực phẩm thông thường, nhóm này không có ngoại lệ cho quy mô nhỏ.

4. Rượu ngâm, rượu quê, rượu tự nấu

Nghị định 105/2017/NĐ-CP quy định kinh doanh rượu không có giấy phép là hành vi vi phạm, cũng như trưng bày, mua, bán, lưu thông rượu không có tem, nhãn đúng quy định hoặc không rõ nguồn gốc xuất xứ.

Sản xuất và kinh doanh rượu, kể cả thủ công, đều cần giấy phép. Rượu tự nấu không kiểm soát được nồng độ methanol cũng có rủi ro sức khỏe thật.

Người quảng bá nên hỏi gì

• Sản phẩm là hàng chính hãng hay hàng nhái? Có hóa đơn, chứng từ nguồn gốc không?
• Mỹ phẩm: số tiếp nhận phiếu công bố là gì?
• Thực phẩm chức năng: đã có giấy tiếp nhận đăng ký bản công bố chưa?
• Rượu: cơ sở có giấy phép sản xuất, kinh doanh không? Sản phẩm có tem, nhãn không?

Nếu người bán không trả lời được, đó là câu trả lời.

Người bán nhỏ nên làm gì

• Với hàng tự làm, tìm hiểu thủ tục công bố hoặc cấp phép của nhóm hàng trước khi chào bán công khai.
• Không dùng từ “rep”, “fake”, “like auth” để mô tả hàng. Nếu hàng là nhái thương hiệu, đổi từ ngữ không làm nó hợp lệ.
• Ghi rõ nguồn gốc, thành phần, hạn dùng trên sản phẩm và trong bài đăng.

Câu hỏi thường gặp

Bán hàng không thương hiệu, không nhái ai thì sao? Hàng không nhái nhãn hiệu của người khác không rơi vào trường hợp “rep”. Bạn vẫn cần nêu đúng nguồn gốc, công dụng và đáp ứng điều kiện của nhóm hàng.

Tự làm bánh, mứt, đồ ăn bán online có cần công bố không? Bài này nói về thực phẩm bảo vệ sức khỏe, mỹ phẩm và rượu. Thực phẩm thông thường có quy định riêng, bạn nên hỏi cơ quan quản lý an toàn thực phẩm tại địa phương.

Đọc thêm trong Cẩm nang

• Giấy tờ nên hỏi Brand trước khi nhận quảng cáo: đăng ký kinh doanh, hợp quy, phiếu công bố
• “Hàng xách tay chính hãng”, “auth 100%”: nói về xuất xứ khi không có giấy tờ
• Bán thực phẩm chức năng tự pha chế, “bột handmade”: vì sao phải đăng ký công bố trước
• Bán mỹ phẩm handmade, kem trộn tự pha: phiếu công bố mỹ phẩm là gì và vì sao cần
• Bán rượu ngâm, rượu quê tự nấu trên mạng: giấy phép và nguồn gốc
• Bán hàng “rep 1:1”, “like auth”, “fake loại 1”: ranh giới của hàng giả
• Chạy khuyến mại phải công bố những thông tin gì: tên chương trình, thời gian, điều kiện