Trích dẫn hợp lý tác phẩm để bình luận, giới thiệu: khi nào không cần xin phép

Làm video bình luận sách, phim, bài hát mà không dùng chút nào của tác phẩm thì rất khó. Luật Sở hữu trí tuệ có ngoại lệ cho việc trích dẫn, nhưng với điều kiện.

Quy định nói gì

Trường hợp sử dụng tác phẩm đã công bố không phải xin phép, không phải trả tiền bản quyền nhưng phải thông tin về tên tác giả và nguồn gốc, xuất xứ của tác phẩm bao gồm: trích dẫn hợp lý tác phẩm mà không làm sai ý tác giả để bình luận, giới thiệu hoặc minh họa trong tác phẩm của mình; để viết báo, dùng trong ấn phẩm định kỳ, chương trình phát sóng, phim tài liệu.

Ngoài các ngoại lệ, việc sao chép, truyền đạt tác phẩm đến công chúng, làm tác phẩm phái sinh phải được chủ sở hữu quyền tác giả cho phép và trả tiền bản quyền.

Thế nào là “hợp lý”

Luật không đưa ra con số giây hay số trang. Một số câu hỏi để tự kiểm tra:

• Đoạn trích có phục vụ việc bình luận, giới thiệu của bạn không, hay là nội dung chính?
• Người xem có thể dùng video của bạn thay cho việc xem, đọc tác phẩm gốc không?
• Bạn có làm sai ý tác giả không?

Nên làm gì

• Trích đoạn ngắn, xen với bình luận của bạn.
• Ghi rõ tên tác phẩm, tác giả, nguồn.
• Không dùng đoạn trích trong quảng cáo bán hàng.

Câu hỏi thường gặp

Ghi nguồn đầy đủ là đủ để dùng nguyên bài? Không. Ghi nguồn là điều kiện bắt buộc của trích dẫn, nhưng dùng nguyên tác phẩm thì không còn là trích dẫn hợp lý.